Kostkarka chłodzona powietrzem jest dobrym punktem wyjścia do lokalu, w którym można zapewnić swobodną wentylację i temperaturę zgodną z wymaganiami urządzenia. Nie pobiera dodatkowej wody do chłodzenia skraplacza.
Kostkarka chłodzona wodą może być uzasadniona tam, gdzie trudno odprowadzić ciepło do powietrza, ale wymaga sprawdzenia instalacji oraz kosztu wody wykorzystywanej do chłodzenia.
O wyborze powinny zdecydować warunki montażu, rzeczywiste zapotrzebowanie na lód i koszty pracy konkretnego modelu. Sama wielkość lokalu lub cena zakupu to za mało.
01 / Zasada działania
Co oznacza chłodzenie powietrzem lub wodą w kostkarce?
Podczas produkcji lodu urządzenie odbiera ciepło wodzie, która ma zamarznąć. Następnie musi oddać to ciepło poza układ chłodniczy. Odpowiada za to skraplacz — wymiennik ciepła będący częścią instalacji chłodniczej.
Określenia „chłodzona powietrzem” i „chłodzona wodą” opisują sposób chłodzenia właśnie tego elementu. Nie wskazują rodzaju produkowanej kostki ani sposobu podawania wody do zamrażania.
W urządzeniu chłodzonym powietrzem ciepło odbiera przepływające przez skraplacz powietrze. W wersji chłodzonej wodą tę funkcję pełni osobny obieg wody. Woda chłodząca nie jest wodą przeznaczoną do produkcji lodu.
Skraplacz → przepływ powietrza → ciepło trafia do pomieszczenia
Skraplacz → przepływ wody → ciepło odbierane przez wodę
Profesjonalna kostkarka chłodzona powietrzem z przyłączem wodnym nadal wymaga doprowadzenia wody i odpływu. Oszczędność dotyczy braku dodatkowego poboru wody przez skraplacz.
02 / Powietrze
Kostkarka chłodzona powietrzem — jak działa i kiedy się sprawdza?
Wentylator wymusza przepływ powietrza przez skraplacz. Powietrze odbiera ciepło i wraca do pomieszczenia. W typowej kostkarce ze skraplaczem wbudowanym w obudowę oznacza to, że urządzenie ogrzewa swoje otoczenie.
Zaletą tego rozwiązania jest brak instalacji wodnej przeznaczonej do chłodzenia skraplacza. Przy poprawnym ustawieniu urządzenia można uniknąć dodatkowych opłat za wodę chłodzącą i jej odprowadzanie.
Warunkiem jest drożny przepływ powietrza. Jeśli kostkarka stoi we wnęce, zasysa powietrze nagrzane przez inne urządzenia albo ma zasłonięty wylot, odprowadzanie ciepła staje się trudniejsze. Wymagania dotyczące odstępów i kierunku przepływu zależą od konstrukcji konkretnego modelu. Department of Energy — zasady wentylacji ↗.
Przed wyborem odpowiedz na trzy pytania: skąd urządzenie pobierze powietrze, dokąd odda ogrzane powietrze i czy pomieszczenie zdoła odprowadzić to ciepło podczas intensywnej pracy?
03 / Woda
Kostkarka chłodzona wodą — co trzeba wiedzieć?
W tym rozwiązaniu ciepło ze skraplacza odbiera przepływająca woda. Urządzenie w mniejszym stopniu obciąża cieplnie pomieszczenie niż porównywalna kostkarka z wbudowanym skraplaczem chłodzonym powietrzem. Może więc być brane pod uwagę w miejscach, w których trudno zapewnić odpowiednie warunki dla chłodzenia powietrznego.
Układ przepływowy
Woda z instalacji odbiera ciepło, a następnie trafia do odpływu. Powoduje to dodatkowe zużycie wody, niezależne od ilości wody zamienianej w lód.
Obieg budynkowy
Odpowiednio przystosowana kostkarka współpracuje z instalacją ponownie wykorzystującą wodę. Wymaga zgodności parametrów i zaprojektowania połączenia.
Porównując oferty, ustal, którego rozwiązania dotyczą dane o zużyciu i kosztach. Dodatkowy pobór wody w układzie przepływowym może istotnie zmienić opłacalność zakupu. EPA — WaterSense at Work ↗.
04 / Porównanie
Chłodzenie powietrzem czy wodą? Porównanie
| Kryterium | Chłodzenie powietrzem | Chłodzenie wodą |
|---|---|---|
| Odbiór ciepła ze skraplacza | Przez przepływające powietrze | Przez przepływającą wodę |
| Woda do produkcji lodu | Wymagana | Wymagana |
| Woda do chłodzenia | Bez dodatkowego poboru | Wymagana; zużycie z sieci zależy od układu |
| Wpływ na temperaturę pomieszczenia | Wbudowany skraplacz oddaje do niego ciepło | Ciepło ze skraplacza odbiera woda |
| Kluczowe warunki montażu | Drożny obieg powietrza i odpowiednia temperatura | Odpowiednie parametry wody i instalacji chłodzącej |
| Główne pozycje w kosztach | Energia, woda technologiczna, serwis; ewentualnie dodatkowa klimatyzacja | Energia, woda technologiczna i chłodząca, odprowadzanie wody, serwis |
| Ustawienie pod blatem | Zależne od dopuszczenia producenta i wentylacji | Zależne od dopuszczenia producenta i wymagań instalacyjnych |
Tabela dotyczy przede wszystkim urządzeń z wbudowanym skraplaczem. Osobną kategorią są instalacje ze skraplaczem zdalnym, umieszczonym poza miejscem produkcji lodu. Pozwalają przenieść odprowadzanie ciepła do innej przestrzeni, ale wymagają odpowiednio zaprojektowanego montażu. Opis skraplaczy zdalnych — Department of Energy ↗.
05 / Koszty
Która kostkarka jest tańsza w eksploatacji?
Chłodzenie powietrzem eliminuje koszt wody zużywanej przez skraplacz. Nie wystarczy jednak porównać rachunków za wodę, aby rzetelnie ocenić całkowity koszt pracy dwóch urządzeń.
Do porównania potrzebujesz zużycia energii i wody przy tej samej ilości wyprodukowanego lodu oraz w porównywalnych warunkach. Zwróć uwagę, czy producent podaje całkowite zużycie wody, czy tylko wodę wykorzystywaną w procesie produkcji lodu. W przypadku modelu chłodzonego wodą pominięcie obiegu chłodzącego może zaniżyć wyliczenie.
Nie porównuj również samej mocy znamionowej w watach. Moc urządzenia nie jest tym samym co zużycie energii na kilogram lodu. Liczy się także czas potrzebny do jego wyprodukowania.
Kalkulator
Jak policzyć dodatkowy koszt wody chłodzącej?
Wpisz dane porównywanego urządzenia i własną taryfę. Pola przyjmują przecinek lub kropkę.
10 l/kg × 1500 kg ÷ 1000 × 15 zł/m³ = 15 m³, czyli 225 zł miesięcznie i 2700 zł rocznie. To nie są parametry żadnej kostkarki CORI.
Podstaw własną taryfę, sposób rozliczania ścieków oraz parametry porównywanego modelu. Szerszy sposób liczenia opisujemy w poradniku: ile prądu i wody zużywa kostkarka i jak obliczyć koszt 1 kg lodu.
06 / Temperatura
Wydajność latem: dlaczego temperatura ma znaczenie?
W gastronomii wysoka temperatura często zbiega się ze zwiększonym zapotrzebowaniem na lód. Goście zamawiają więcej zimnych napojów, podczas gdy urządzenie pracuje w trudniejszych warunkach.
Wydajność podawana w kg/24 h jest ustalana przy określonej temperaturze otoczenia i wody zasilającej. Przy cieplejszej wodzie urządzenie musi odebrać więcej ciepła przed jej zamrożeniem. W kostkarce chłodzonej powietrzem wyższa temperatura powietrza dodatkowo utrudnia oddawanie ciepła przez skraplacz.
Model chłodzony wodą również ma ograniczenia. Trzeba przestrzegać wymaganego zakresu temperatury otoczenia oraz parametrów wody, w tym jej temperatury, ciśnienia i przepływu. Samo chłodzenie wodne nie oznacza pracy z niezmienną wydajnością w każdych warunkach.
Dopuszczalna temperatura pracy i warunki pomiaru wydajności to dwa różne parametry. CORI SK-120P ma konstrukcję Tropical z możliwością pracy przy temperaturze otoczenia do 42°C. Nie oznacza to automatycznie, że w tej temperaturze urządzenie osiąga wskazane w karcie 55 kg/24 h.
Przy doborze do gorącego zaplecza poproś o potwierdzenie wydajności w przewidywanych warunkach. Zapotrzebowanie oszacuj dla najbardziej obciążających dni sezonu.
07 / Zabudowa
Czy kostkarkę chłodzoną powietrzem można ustawić pod blatem?
Tak, jeśli dany model jest dopuszczony do takiego montażu i zachowane zostaną wymagania producenta. Sam fakt, że urządzenie mieści się we wnęce, nie przesądza o możliwości jego prawidłowej pracy.
Przed wykonaniem zabudowy sprawdź położenie wlotu i wylotu powietrza, wymagane odstępy oraz dostęp do czyszczenia i serwisu. Nie przyjmuj uniwersalnego odstępu od ściany dla wszystkich kostkarek.
Nie należy też zakładać, że chłodzenie wodą pozwala szczelnie zamknąć urządzenie w szafce. Nadal obowiązują wymagania dotyczące montażu, temperatury otoczenia i obsługi.
Najpierw wybierz urządzenie, potem projektuj zabudowę
Wybór konkretnego modelu przed wykonaniem zabudowy pozwala dopasować mebel do rzeczywistych wlotów, wylotów powietrza, odstępów i dostępu serwisowego.
Sprawdź, jakie przyłącza przygotować do kostkarki →08 / Scenariusze
Jak dobrać chłodzenie do restauracji, baru lub hotelu?
Kawiarnia lub restauracja
Jeśli urządzenie ma dostęp do powietrza, a temperatura pozostaje w dopuszczalnym zakresie, zacznij od modeli chłodzonych powietrzem. Następnie dobierz wydajność i zbiornik.
Bar z ciasną zabudową
Sprawdź faktyczny przepływ powietrza we wnęce pod blatem. Rozważ model przystosowany do montażu, zmianę zabudowy lub inne miejsce.
Gorąca kuchnia
Zmierz temperaturę dokładnie w miejscu zasysania powietrza podczas intensywnej pracy. Odczyt przy wejściu może nie odpowiadać warunkom przy urządzeniu.
Hotel lub większy obiekt
Jeżeli budynek ma odpowiedni obieg odbioru ciepła, porównanie może wyglądać inaczej niż przy wodzie wodociągowej. Dobór musi uwzględniać parametry instalacji.
Niezależnie od typu lokalu rozdziel dwie kwestie: wydajność określa ilość produkowanego lodu, a pojemność zbiornika — zapas dostępny w danym momencie. Duży zbiornik pomaga obsłużyć krótkie spiętrzenie zamówień, ale nie zastępuje wystarczającej produkcji.
Krótka checklista
Sprawdź miejsce montażu w 30 sekund
Wynik jest wskazówką do dalszej analizy, nie automatycznym doborem urządzenia.
09 / Utrzymanie
Czyszczenie i serwis — o czym pamiętać?
Powietrze
- drożne kratki,
- filtr powietrza, jeżeli występuje,
- czysty skraplacz,
- swobodny przepływ powietrza.
Woda
- elementy obiegu chłodzącego,
- prawidłowe parametry wody,
- jakość wody,
- kontrola osadów.
Oba rozwiązania wymagają higieny części mających kontakt z wodą i lodem. Zobacz poradnik jak czyścić i dezynfekować kostkarkę do lodu.
10 / FAQ
Najczęstsze pytania
Czy kostkarka chłodzona powietrzem potrzebuje podłączenia do wody?
Profesjonalny model z przyłączem wodnym potrzebuje wody do produkcji lodu. Chłodzenie powietrzem oznacza brak dodatkowego poboru wody do chłodzenia skraplacza, a nie pracę urządzenia bez wody.
Czy kostkarka chłodzona wodą zużywa mniej prądu?
Może mieć korzystniejsze zużycie energii w określonych warunkach, ale nie wynika to automatycznie z nazwy rozwiązania. Porównuj dane konkretnych urządzeń dla takiej samej produkcji lodu i zestaw energię z kosztem wody i ścieków.
Czy chłodzenie wodą oznacza cichszą pracę?
Brak wentylatora skraplacza może ograniczyć jeden ze składników hałasu. Nadal słychać jednak inne elementy urządzenia oraz spadanie lodu do zbiornika.
Czy sposób chłodzenia wpływa na smak i kształt kostek?
Sam w sobie nie określa ani smaku, ani kształtu lodu. O kształcie decyduje konstrukcja układu produkcji. Dla smaku znaczenie mają przede wszystkim jakość wody, czystość urządzenia i przechowywanie lodu.
Czy latem trzeba wybrać kostkarkę chłodzoną wodą?
Nie. Kostkarka chłodzona powietrzem może pracować latem, jeśli jej parametry, miejsce montażu i wydajność odpowiadają warunkom lokalu. Decydują dane modelu i rzeczywista temperatura pracy.
